Haftanın Olgusu

Haftanın Olgusu-249 (29 Haziran 2026)

Haftanın Olgusu

Editörler

Dr. Özlem Alkan
Dr. Rahşan Göçmen
Dr. Nursel Yurttutan
Dr. Anıl Özgür
Dr. Burçak Çakır Peköz

29 Haziran 2026

ÖyküYanıtlarBulgularAyırıcı TanıTanıTartışmaKaynaklar

27 yaş, E
Sarkoidoz tanılı ve tedavisi süren hasta, yeni gelişen dizartri ve dismetri

Dr. Öğr. Üyesi Sena Ünal
Prof. Dr. Elif Peker
Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi
Radyoloji Anabilim Dalı

Toplam yanıt sayısı: 36

  1. Vaskülit (sağ vertebral arter tutulumu)
  2. Nörosarkoidoz 
  3. İlaçla ilişkili demiyelinizan lezyon (anti-TNF-α’ya bağlı)
  4. Tedaviye bağlı ilaç toksisitesi 
  5. Progresif multifokal lökoensefalopati (PML)
  1. Sağ orta serebellar pedinkülde ve sağ serebellar hemisferde FLAIR sekansta ve T2 ağırlıklı görüntüde  hiperintens sinyal özelliğinde lezyon 
  2. Postkontrast T1 ağırlıklı görüntüde kontrastlanma görülmemektedir
  3. Diffüzyon ağırlıklı görüntülerde lezyonun periferinde daha belirgin olan hiperintens görünüm
  1. Progresif multifokal lökoensefalopati
  2. Nörosarkoidoz
  3. Multipl Skleroz
  4. ADEM
  5. Lenfoma
  6. Histiyositoz

Progresif Multifokal Lökoensefalopati

Progresif Multifokal Lökoensefalopati (PML)

  1. PML, John Cunningham (JC) virüsün neden olduğu ağır demiyelinizan bir hastalıktır. JC virüs oligodendrositleri ve nöronları etkileyerek geri dönüşümsüz demiyelinizasyon ve nöroaksonal hasara neden olmaktadır.
  2. Genellikle immünsüprese hastalarda görülmektedir. Altta yatan sebep HIV enfeksiyonu/AIDS, organ transplantasyonu, hematolojik maligniteler, kronik böbrek hastalığı, otoimmün veya inflamatuar hastalıklar ve immünsüpresif monoklonal antikor tedavisi olabilir.
  3. Klinik olarak progresif olarak kötüleşen kognitif ve davranışsal bozukluklar, duysal ve motor defisitler, ataksi, afazi, görme bozuklukları, nöbet gibi bulgular görülebilir.
  4. MR görüntüleme tanı aşamasında oldukça yol göstericidir. Kesin tanı için beyin omurilik sıvısında (BOS) JC virüs için PCR testi yapılmaktadır. Klinik ve radyolojik olarak PML açısından yüksek şüphe bulunan, ancak PCR testi negatif olan hastalarda biyopsi düşünülebilir.
  5. Toraks tutulumu olan sarkoidoz olgumuzda, megadoz steroid ve mikofenolat mofetil tedavisi sonrasında progresif olarak kötüleşen nörolojik bulgular gelişmiştir. MR görüntülemesinin ardından, JC virüs için yapılan BOS PCR testinin pozitif çıkması ile PML tanısı konulmuştur. 

Görüntüleme Bulguları

BT

  1.  Subkortikal ve periventriküler yerleşimli asimetrik hipodens alanlar izlenir.

MRG

  1. Subkortikal ve periventriküler, multifokal ve asimetrik tutulum görülür.
  2. Lezyonlar sıklıkla supratentoriyal olmakla birlikte infratentoriyal tutulum da görülebilir.
  3. Supratentoriyal lezyonlar daha çok frontal ve pariyetooksipital bölgede, infratentoriyal lezyonlar ise dentat nükleus çevresinde, orta serebellar pedinkülde ve beyin sapında izlenirler.
  4. Subkortikal U liflerinin tutulumu sıklıkla görülür.
  5. Lezyonların sınırları subkortikal tarafta keskin izlenirken, beyaz cevher tarafında daha silik izlenir.
  6. Lezyonlar T2 ağırlıklı görüntülerde ve FLAIR sekansta hiperintens sinyal özelliğindedir.
  7. Postkontrast görüntülerde genellikle kontrastlanma izlenmez.
  8. Diffüzyon ağırlıklı görüntülerde, PML lezyonlarının periferik kısmı, hastalık aktivitesinin bir göstergesi olarak hiperintens izlenir.
  9. Diffüzyon ağırlıklı görüntülemede lezyonların periferinin hiperintens, merkezinin hipointens görünümde olması halka ve çekirdek paterni olarak adlandırılır.
  10. ADC değerleri genellikle yüksektir. Ancak hızlı genişleyen lezyonların periferinde difüzyon kısıtlanması izlenebilir.
  11. SWI sekansta, kortikomedüller bileşkede ve subkortikal lezyonlara komşu kortekste hipointens lezyonlar izlenebilir. Hastalık ilerledikçe talamus ve bazal gangliyonlar gibi derin gri cevher yapılarına kadar uzanabilirler.
  • Mori K, Kurokawa M, Harada M, et al. Overview of MRI findings in progressive multifocal leukoencephalopathy. Jpn J Radiol. 2025 Dec;43(12):1908-1925. doi: 10.1007/s11604-025-01837-y.
  • Baldassari LE, Wattjes MP, Cortese ICM, et al. The neuroradiology of progressive multifocal leukoencephalopathy: a clinical trial perspective. Brain. 2022 Apr 18;145(2):426-440. doi: 10.1093/brain/awab419. 
  • Thurnher MM. Infections in Immunocompromised Individuals. In: Barkhof, F., Jäger, H., Thurnher, M., Rovira, À. (eds) Clinical Neuroradiology. 2019. Springer, Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-319-68536-6_48

Cahit Güçlü

TNRD